Repeteren met souffleur: de repetitiemodus voor je tekst

Luisteren brengt je een heel eind. Wie zijn stuk een paar keer met verschillende stemmen heeft gehoord, kent de scènes, de clausen en het ritme van de dialogen. Maar ergens komt het punt waarop luisteren niet meer genoeg is: de tekst moet uit je eigen mond komen, zonder in het boek te kijken, in het tempo van de scène. Daarvoor is er in de Theatilo-app de repetitiemodus. Hij maakt van de stemtrainer een tegenspeler die de andere rollen spreekt, naar jouw tekst luistert en je helpt als je vastloopt.

Hoe werkt de repetitiemodus?

Je opent je stuk in de stemtrainer van de app en wisselt bovenaan van "Luisteren" naar "Repeteren". Daarna kies je je rol, of meerdere als je dubbel bent gecast. Alle andere rollen worden zoals altijd voorgelezen, elk met een vaste stem, en desgewenst ook de regieaanwijzingen. Komt jouw tekst, dan stopt de app en luistert. Terwijl je spreekt, kleuren de herkende woorden in de tekst groen. Zit de tekst goed, dan gaat de scène vanzelf verder en antwoordt de volgende rol je.

Je ziet de hele tijd de tekst van de scène, die van jezelf en die van de anderen. Tik op een willekeurige regel om de repetitie precies daar te starten, bijvoorbeeld als je alleen die lastige opkomst in het tweede bedrijf wilt herhalen.

De souffleur helpt als je vastloopt

Elke repetitie kent het moment waarop je hoofd ineens leeg is. Blijft het stil als jij aan de beurt bent, dan fluistert de souffleur de eerste woorden van je tekst, met de stem van jouw rol. Hapert het midden in een zin, dan pakt hij het precies daar op en zegt de volgende woorden voor. Komt er daarna weer niets, dan helpt hij verder met de woorden die volgen, in plaats van dezelfde te herhalen. Wil je niet wachten, dan krijg je met de souffleurknop meteen hulp.

Pauzes die in het tekstboek staan, respecteert de repetitiemodus. Staat er in je tekst een beletselteken, een gedachtestreepje of een regieaanwijzing tussen haakjes, dan krijg je op die plek meer tijd voordat de souffleur ingrijpt. Zo kun je een veelzeggende stilte spelen zonder dat iemand je in de rede valt.

Moet de tekst woord voor woord kloppen?

Niet helemaal, en dat is de bedoeling. Kleine afwijkingen en ingeslikte uitgangen gaan door. Ook een andere woordvolgorde wordt herkend: of je nu zegt "Ik wil niet dat je op die stoel zit" of "Dat je op die stoel zit, wil ik niet", je tekst telt. Een ander woord met dezelfde betekenis telt daarentegen niet als treffer. In een langere zin weegt dat nauwelijks; in een korte zin krijg je een hint.

Hoe precies het moet, bepaal je zelf. De strengheid stel je in op "Soepel", "Normaal" of "Streng"; bij "Streng" telt ook de volgorde van de woorden. Zit je er met een zin ver naast, dan leest de app hem één keer voor. Daarna zeg je hem zelf nog een keer of gaat de scène direct verder, ook dat is een instelling. Je kunt ook kiezen hoe lang de app bij stilte wacht en hoeveel woorden de souffleur per keer fluistert.

Spelen zoals op het toneel

Op het toneel spreek je langere passages in één keer. De repetitiemodus doet mee: volgen meerdere tekstblokken van jou op elkaar, praat dan gewoon door. De app herkent waar het ene blok eindigt en het volgende begint, en volgt je zonder je te onderbreken.

Staat er tussen je blokken een regieaanwijzing, dan beslist je spel. Blijf je stil, dan leest de app de aanwijzing voor en luistert daarna weer. Praat je meteen door, omdat de handeling voor jou zonder pauze in de volgende zin overgaat, dan slaat de app de aanwijzing over en blijft bij jou.

Je eigen tekst verbergen

Voor de laatste stap voordat je zonder boek repeteert, is er de schakelaar "Mijn tekst verbergen". Je tekst verschijnt dan alleen nog als puntjes, waarbij de lengte van elk woord als klein geheugensteuntje zichtbaar blijft. Terwijl je spreekt, verschijnen de herkende woorden, en na je beurt staat de hele regel er om na te lezen. De teksten van de andere rollen blijven zichtbaar, zodat je de draad niet kwijtraakt.

Je stem blijft op je apparaat

Repeteren is iets persoonlijks. Niemand hoeft te horen hoe vaak je over dezelfde passage bent gestruikeld. Daarom draait de spraakherkenning van de repetitiemodus volledig op je smartphone. Je stem en de herkende tekst worden niet naar ons of andere diensten gestuurd en niet opgeslagen. Ook de regie ziet niet of en hoe je hebt gerepeteerd. Bij de eerste start downloadt de app de spraakherkenning eenmalig, ongeveer 55 MB, het liefst via wifi. Daarna luistert ze zonder iets naar buiten door te geven.

Wat je nodig hebt voor de repetitiemodus

De repetitiemodus zit in de app voor iOS en Android. Het bedrijf dat je wilt repeteren moet ingesproken zijn; dat doet de regie met één klik in de web-app, en daarna staat het voor het hele ensemble klaar. Voorlopig ondersteunt de repetitiemodus Duitstalige stukken. Een stapsgewijze uitleg vind je in de hulp bij de stemtrainer.

Gebruikt je groep Theatilo nog niet, dan kun je het platform 60 dagen gratis uitproberen: stuk uploaden, inlezen, een bedrijf laten inspreken, rol kiezen en beginnen. De souffleur zit al in zijn hokje.